خلاصهاي از پيشنويس مربوط به پروژه مشترك شناسايي درآمددو هيئت استانداردهاي بينالمللي حسابداري و هيئت استانداردهاي حسابداري مالي پروژهاي مشترك درباره نحوه شناسايي درآمد مشتريان را ارائه كردهاند. خلاصهاي از نكات اين پروژه كه در قالب پيشنويس آمدهاست به شرح زير ارائه ميشود:
هدف از اين پروژه بهبود گزارشگري مالي در خصوص اصول شناسايي درآمد و همگرايي دو هيئت عنوان شدهاست. اين پروژه در ژوئن 2010 به صورت پيشنويس منتشر شد. مهلت نظرخواهي آن تا 22 اكتبر 2010 عنوان شدهاست. كمبود رهنمودهاي كافي در خصوص شناسايي درآمد و نيز افشاي اطلاعات هيئت بينالمللي از يك سو و تعدد الزامات مربوط به آن در صنايع مختلف امريكا منجر به بروز اختلافاتي ميان نحوه شناسايي درآمد دو هيئت شدهاست. دو هيئت تصميم گرفتند تا رويكرد مبتني بر اصول را براي شناسايي درآمد انتخاب نمايند. اين پيشنويس به غير از قراردادهاي اجاره، بيمه و ابزارهاي مالي براي كليه قراردادهاي منعقد شده مشتريان با واحد تجاري قابل اجراست. نكته اصلي اين پيشنويس آن است كه واحدهاي تجاري بايد درآمد را در زمان انتقال كالاها يا خدمات به مشتري به ميزان مابهازاي مورد انتظار قابل دريافت از مشتري شناسايي نمايند. در اين رابطه پنج مرحله پيشنهاد شدهاست:
1- تشخيص قرارداد با مشتري.
2- تشخيص تعهدات عملكردي جداگانه. منظور از تعهدات عملكردي، تعهد به ارائه كالا يا خدمات به مشتري است. در صورتي كه كالاها يا خدمات از يكديگر متمايز باشند، تعهدات عملكردي آنها به صورت جداگانه درنظر گرفته ميشود.
3- تعيين بهاي معامله. بهاي معامله بايد منعكسكننده اميد رياضي مابهازاي متغير معامله (شامل مبالغ احتمالي) با درنظر گرفتن اثرات ريسك اعتباري مشتري و ارزش زماني پول (در صورت با اهميت بودن) باشد.
4- تخصيص بهاي معامله به تعهدات عملكردي. در اين مرحله واحد تجاري بهاي معامله را به كليه تعهدات عملكردي تخصيص ميدهد. براي اين منظور قيمت فروش جداگانه كالاها يا خدماتي كه تعهدات عملكردي مبتني بر آنهاست، مبناي تخصيص قرار ميگيرد.
5- شناسايي درآمد هنگام ايفاي تعهدات عملكردي. درآمد زماني شناسايي ميشود كه تعهدات عملكردي از طريق انتقال كالا يا ارائه خدمات به مشتريان ايفا شدهباشد. انتقال زماني انجام شدهاست كه مشتري كنترل كالاها يا خدمات را به دست آورده باشد.
مخارج انعقاد يك قرارداد (مثل فروش و بازاريابي) هنگام وقوع به عنوان هزينه منظور ميشود. اين مخارج تنها در صورتي به بهاي تمام شده دارايي منظور ميشود كه:
الف- مستقيما مربوط به يك قرارداد باشد،
ب- مربوط به عملكرد آتي به موجب قرارداد باشد و
پ- انتظار رود كه پوشش داده شود.همچنين در اين پيشنويس الزامات مربوط به افشا در خصوص قرارداد با مشتريان شامل تجزيه و تحليل سررسيد قراردادهايي كه بيشتر از يك سال به طول ميانجامد، قضاوتهاي عمده و تغيير در قضاوتها به منظور بكارگيري استانداردهاي پيشنهادي ارائه شده است. آثار اين پيشنويس برحسب نوع صنعت متفاوت خواهد بود. اين پيشنويس كمترين اثرات را بر خردهفروشان و بيشترين آثار را بر پيمانكاران خواهد گذاشت.در خصوص قراردادهاي پيمانكاري بر اساس اين پيشنويس، در صورتي از روش درصد تكميل پيمان استفاده ميشود كه خدمات به مرور زمان به خريدار منتقل شود يعني مالكيت كار در جريان پيشرفت هنگام ساخته شدن يا ايجاد شدن به مشتري منتقل شود. با توجه به الزامات اين پيشنويس واحدهاي تجاري بايد به ازاي هر يك از تعهدات عملكردي خود حاشيه سود جداگانهاي محاسبه نمايند. بنابر اين، ممكن است براي يك قرارداد واحد چندين حاشيه سود محاسبه و گزارش شود. همچنين براساس اين پيشنويس شناسايي درآمد در زمان انتقال كالاها يا خدمات به مشتريان صورت ميپذيرد، حتي اگر وصول مابهازا منوط به يك رويداد آتي باشد. حتي اگر وصول مابهازا با عدم اطمينان همراه باشد، شناسايي درآمد به زمان دريافت وجوه موكول نميشود. نظرات دريافتي نشان ميدهد كه تقريبا تمامي پاسخ دهندگان از اعضاي دو هيئت خواستهاند تا رهنمود بيشتري در خصوص پيشنويسهاي خود ارائه دهند.
www.iasb.org